پالس مثبت ترامپ به مذاکره با تهران؛ چرا آمریکا، ایران را محکوم نکرد؟

حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران می‌تواند منطقه را بی ثبات کند و باعث حضور بیشتر آمریکا در منطقه شود که با اصل مهار چین و تمرکز بر آن منافات خواهد داشت.

به گزارش سرویس بین الملل تابناک، در جریان مبارزات انتخاباتی آمریکا، عباس عراقچی وزیر خارجه ایران اعلام کرده بود که برای ایران مهم نیست چه کسی در آمریکا رئیس جمهور خواهد شد و ایران بر اساس منافع خود حاضر به مذاکره است.

از سوی دیگر در پی اظهارات «دونالد ترامپ» رئیس‌جمهور آمریکا که گفته توافق با ایران «خوب» خواهد بود، «عراقچی» در گفت‌وگویی در واکنش به آن بیان کرد که «مشخصا کافی نخواهد بود و وضعیت در حال حاضر، بسیار دشوارتر از قبل است».

وی در عین حال تاکید کرده است که پنجره دیپلماسی هنوز باز است و اگر نتوانیم قبل از اکتبر به راه‌حل خوبی درباره برجام برسیم، مشکل جدی خواهیم داشت.

وی اظهار داشته است: هرگونه حمله به تاسیسات اتمی ما با پاسخی فوری و قاطع رو‌به‌رو خواهد شد. فکر نمی‌کنم چنین کار دیوانه‌واری کنند. این کل منطقه را به فاجعه‌ای بسیار بد تبدیل می‌کند. باید اعتماد کافی برای ایران وجود داشته باشد تا یک بار دیگر وارد مذاکرات شود. فکر می‌کنم ما هنوز می‌توانیم به آن توافق برسیم. پنجره دیپلماسی هنوز باز است، مشروط بر این که طرف‌های دیگر تمایل واقعی نشان دهند.

آیت الله خامنه‌ای رهبر انقلاب اسلامی نیز در سالروز بعثت پیامبر اسلام حضرت محمد مصطفی (ص) صبح روز سه شنبه در دیدار رؤسای سه قوه و جمعی از مسئولان نظام، سفرای کشور‌های اسلامی و قشر‌های مختلف مردم تاکید فرمودند: باید مراقب باشیم که با چه کسی مواجهیم و با چه کسی معامله می‌کنیم و حرف می‌زنیم و بدانیم پشت لبخند‌های دیپلماسی دشمنی‌ها و کینه‌های پنهانی نهفته است.

ارزیابی از این سخنان این است که ایران بر اساس منافع ملی و تحقق آن وارد مذاکره خواهد شد. عراقچی در این زمینه گفته بود: مجموع حاکمیت نظام هم به مذاکره رودررو رسیده است.

از طرف دیگر دولت ترامپ که سابقه خروج از برجام را دارد نیز صحبت از مذاکره کرده است. اما ترامپ در عین سخن از مذاکره، گزینه حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران را باز گذاشته است. 

در واقع این موضوعی است که در گفته‌های دولتمردان وی و حتی افرادی نظیر «ریچارد نفیو» طراح تحریم‌های ایران و «ریچارد هاس» رئیس پیشین شورای روابط خارجی آمریکا نیز منعکس است. یعنی حتی در مذاکره نیز اهرم و تهدید یک حمله نظامی معتبر بر سر ایران باشد.

«نفیو» در مقاله خود در فارن افرز در عین اینکه معتقد است حمله نظامی را از بین برنده برنامه هسته‌ای ایران نمی‌داند و معتقد است این حمله منطقه را آشفته و بی ثبات می‌سازد که به ضرر آمریکاست می‌گوید: «احتیاط ایجاب می‌کند که واشنگتن اکنون طرحی برای اقدام نظامی ترسیم کرده و اطمینان حاصل کند که ایران این تهدید را واقعی تلقی می‌کند، حتی در حالی که یک بار دیگر مسیر دیپلماسی را امتحان می‌کند.»

«هاس» نیز در مقاله خود در ارتباط با رویکرد ترامپ به برنامه هسته‌ای ایران و بهترین رویکرد در این زمینه بیان می‌کند: بهترین رویکرد، رویکردی است که هدف تغییر خط مشی امنیتی ایران را از طریق دیپلماسی و در کنار توانایی و تمایل به استفاده از نیروی نظامی در صورت خودداری تهران از رسیدگی کافی به نگرانی‌های آمریکا و غرب، پیگیری کند.

نکته حائز اهمیت دو مقاله «نفیو» و «هاس» عدم تاکید آنها بر پلن B است. از نظر آنها برنامه هسته‌ای ایران به مرحله‌ای رسیده است که دیگر نمی‌توان آنرا با حمله نظامی از بین برد و تنها با دیپلماسی می‌تواند مانع پیشرفت بیشتر آن شد.

این در حالی است که دونالد ترامپ درباره ایران و در گفت‌و‌گو با شبکه فاکس نیوز گفته است: ایرانی‌ها مردمی شگفت انگیز هستند. میخواهم کشوری فوق العاده داشته باشند. تنهانباید سلاح هسته‌ای داشته باشند. اگر توافقی کنیم راه‌هایی هست که {از اجرای آن} مطمئن شویم، باید ۱۰ برابر بازرسی کنیم. اگر آنها به سلاح هسته‌ای برسند بعد همه {سلاح هسته‌ای} میخواهند لذا افتضاح بالا می‌آید.

پیش از این نیز ترامپ در اظهاراتی گفته بود: خیلی خوب می‌شود اگر بدون حمله اسرائیل به تأسیسات نظامی ایران، بتوانیم مسائل با ایران را حل کنیم.

از سوی دیگر شب گذشته نیز ایالات متحده آمریکا در جریان چهل و هشتمین نشست بررسی دوره‌ای جهانی شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد در ژنو، برای اولین بار از انتقاد از کارنامه حقوق بشری جمهوری اسلامی خودداری کرد.

بر اساس سوابق ثبت‌شده، ایالات متحده از سال ۲۰۱۰ همواره با انتقاد از نقض حقوق بشر در ایران، توصیه‌هایی ارائه داده بود، اما امسال از انجام چنین کاری خودداری کرد.

از سوی دیگر تصمیم رییس‌جمهوری آمریکا برای متوقف کردن تمامی کمک‌های خارجی موجی از نگرانی را در میان فعالان ایرانی (ضدانقلاب) برانگیخته است. آنها بیم دارند که این اقدام، برنامه‌های مرتبط با ایران را تحت تاثیر قرار دهد.

برخی اخبار حکایت از آن دارد که در مرحله اول بودجه موسسات ضدایرانی مانند توانا، رادیو زمانه، سازمان حقوق بشر ایران (وابسته به گروهک‌های مارکسیستی و نفاق) از جمله نهاد‌های هستند که به صورت سه ماهه بودجه آنها قطع شده است.

بر این اساس رویکرد ترامپ در قبال ایران حل مساله هسته‌ای از طریق مذاکره است که به تعبیر برخی «مذاکره سخت» است.

ما گزینه حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران نیز به عنوان عواقب شکست مذاکره مطرح می‌شود.

در خصوص حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای همانگونه که خود آمریکایی‌ها معترف هستند، این حمله برنامه هسته‌ای ایران را از بین نخواهد برد. عباس عراقچی در این زمینه می‌گوید اگر توانایی نابودی تاسیسات هسته‌ای را داشتند با ما مذاکره نمی‌کردند.

از سوی دیگر چنین گزینه‌ای می‌تواند منطقه را بی ثبات کند و باعث حضور بیشتر آمریکا در منطقه شود که با اصل مهار چین و تمرکز بر آن منافات خواهد داشت. همچنین این گزینه می‌تواند اشاعه هسته‌ای در منطقه را به دنبال داشته باشد و توازن هسته‌ای را به ضرر اسرائیل رقم بزند. 

حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران می‌تواند باعث تغییر دکترین هسته‌ای ایران شود. این موضوع می‌تواند کشور‌های دیگر منطقه را نیز به سمت هسته‌ای شدن پیش ببرد. این موضوع می‌تواند نگرانی آمریکا از بر هم خوردن موازنه هسته‌ای به ضرر اسرائیل را به همراه داشته باشد. نگرانی از اشاعه هسته‌ای چیزی است که ترامپ هم از آن اظهار نگرانی کرده است.