تابناک بررسی میکند؛
فرار از چاله بیکاری به گرداب اسنپ و تپسی!
همزمان با افزایش فشارهای اقتصادی بر تک تک افراد جامعه، روی آوردن به مشاغلی که بیشتر آنها را رنگ و بوی کاذب گرفته با سرعت در حال گسترش است.

به گزارش گروه ویژه تابناک، اگر در گذشته مسافرکشی شخصی یک شغل دوم یا موقت تلقی میشد، امروز برای میلیونها ایرانی به اصلیترین منبع درآمد بدل شده؛ روندی که نهتنها بازتاب بیاعتمادی عمومی به سیاستگذاریهای اقتصادی است، بلکه نشانهای از بیعملی ساختاری در حوزه رفاه، اشتغال و نظم شهری نیز محسوب میشود.
شغل مسافرکشی از زمان جنگ تحمیلی و فشارهای اقتصادی ناشی از این دوران فراگیر شد و تا پیش از دهه ۹۰ نقشی تکمیلی داشت. کارمندان، بازاریها و حتی بازنشستگان، عصرها و در مسیر برگشت به خانه چند مسافر سوار میکردند تا بهعبارتی «خرج روزانه» خانواده خود را تامین کنند. اما از سال ۸۴ با تورم مزمن، رکود بازارهای مولد و کاهش قدرت خرید، این شغل حاشیهای به تدریج به یکی از محورهای اصلی معیشت تبدیل شد.
سال ۹۳ اسنپ با صرف بودجهای سنگین ناگهان ظهور کرد و مسافرکشی به یکباره شغلی باکلاس و مدرن قلمداد شد. با ورود رانندگان به چرخه جدید مسافرکشی آنلاین امروز با داشتن سوئیچ یک خودرو به راحتی میتوان وارد عرصه حملونقل غیررسمی شدد.

ناتوانی ساختاری و پیامدهای امنیتی
تفکر حاکم بر سیستم حملونقل عمومی در ایران سالهاست در تأمین نیازهای شهروندان ناتوان بوده و همواره بر معضلات زندگی شهری افزوده است. با آنکه مسافرکشی شخصی از نظر قانون ممنوع است اما این شغل حتی کاذب هیچوقت نزد جامعه ایران کار بدی قلمداد نشده و همواره اقشار مختلف از آن دفاع کردهاند. همین دلسوزی و ترحم باعث شد تا تبهکاران، زورگیران و متجاوزان در پوشش مسافرکش به خیابانها و بزرگراهها و جادهها بیایند و قربانیان خود را انتخاب کنند.
در این میان نمیتوان از بیتدبیری و بیمسؤولیتی مدیران حملونقل عمومی شهرها و شهرستانها چشمپوشی کرد. اگر ناوگانهای تاکسی و اتوبوس در این سالها به درستی خدماترسانی میکردند، مسافرکشی شخصی به یک راه کسب درآمد محبوب و مرسوم تبدیل نمیشد.

اگر شهروندی سوار یک خودرو مسافرکش شود و مورد آزار و تعرض یا دستبرد قرار گیرد، از نظر همه خودش مقصر شناخته میشود زیرا سوار خودرویی جز تاکسی شده اما قانون از مدیران شهر نمیپرسد، مسافر چند دقیقه باید کنار خیابان منتظر تاکسی بماند؟ آیا اصلا قرار است از آن مسیر تاکسی عبور کند؟ اگر یک تاکسی از راه برسد چه تضمینی وجود دارد که فقط دنبال مسافر دربستی نباشد؟
مسؤولانی که با اتومبیل شخصی یا سازمانی تردد میکنند و از مشکلاتی پیادهها خبر ندارند، زمینهساز شرایط خطرناکی شدهاند که زندگی مردم را نابود میکند. آیا قربانیان تجاوز و زورگیری پس از تجربه موقعیت سهمگین و فاجعهبار میتوانند به زندگی عادی خود ادامه دهند؟

اینکه یک مقام مسؤول سالی یکبار خود را در قامت سفیر یک کشور اروپایی در تهران میبیند و با کت و شلوار سوار اتوبوس و مترو یا تاکسی میشود و لبخندزنان مقابل دوربین رسانهها ژست میگیرد، به شهروندان هیچ کمکی نمیکند.
مسافرکشهای شخصی سالهاست در نقاط مختلف شهرهای بزرگی چون تهران «تشکیلاتی» برای خود راه انداخته اند. آنها در برخی خطوط حتی به رانندگان تاکسی اجازه فعالیت نمیدهند و شکایت جامعه تاکسیرانان نیز راه به جایی نمیبرد. چه چیزی جز بیتدبیری مدیران شهرها میتوانست در ایجاد چنین وضعیتی نقش داشته باشد؟
اکنون گروه بزرگی از رانندگان اسنپ و تپسی هیچ برتری نسبت به مسافرکشهای شخصی سنتی ندارند. خودرو معیوب، بوی نامطبوع، لحن بد، مسیریابی غلط، غر زدن به خاطر نرخ کرابه و صدها ضعف و نقص دیگر که مسافرها باید همچنان مانند گذشته تحمل کنند.

بازگشت مسافرکشها در لباس برندها
پلتفرمهای اسنپ و تپسی که در آغاز با وعده «سفر امن و هوشمند» پا به میدان گذاشتند، امروز گاهی حوادثی را رقم میزنند که پیشتر مسافرکشهای شخصی باعث آن بودند. این اتفاق در نتیجه حذف کنترل انسانی و جایگزینی آن با الگوریتمهای تجاری رخ داده است.
روزانه شکایتهای بیشماری از توهین و بدرفتاری گرفته تا حمله فیزیکی در این پلتفرمها ثبت میشود. با این حال شرکتها به دلیل ترس از ریزش نیرو و رقابت شدید حاضر به اخراج رانندگان متخلف نیستند. بهجای اصلاح سازوکار جذب، با کمپینهای روابطعمومی در لینکدین و تبلیغات بیلبوردی سعی دارند بحران را پشت پرده زیبای برندشان پنهان کنند.

بحران چند لایه و سکوت مسؤولان
کوچ بسیاری از افراد از بورس و بانک به خیابان و جاده، نه یک انتخاب آزاد بلکه نتیجه ناامیدی از ضعفهای ساختار اقتصادی و همچنین مشکلات عدیده مدیریتی است. وقتی نهادهای نظارتی به بهانه حمایت از کار و کسبهای اینترنتی با مسافریابها مهربانند، قربانیان پشتگرمی ندارند و پلتفرمها نیز تنها به سود خود میاندیشند.
آنچه امروز در خیابانها شاهد هستیم فقط مسافرکشی نیست؛ این «فرار سرمایه انسانی» در سادهترین و تلخترین شکل خود است. اینکه هر کسی با هر تخصص و حرفه و رزومهای پشت فرمان مینشیند تا مسافرکش شود، ریشه دلایلش را باید در طبقات ساختمانهای وزارت اقتصاد، بانک مرکزی و وزارت کار جستوجو کرد.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
جوان مجرد راننده اسنپ در معرض فساد وفحشا را از قلم انداختی
یک طرفه به قاضی نروید من ۵ماه تو اسنپ کار کردم.کرایه ها افتضاح.راننده ناراضی مسافر ناراضی.و البته بسیار پرتوقع توضیح دیگه ای نمیدم فقط نویسنده خیلی مغرضانه نوشته
جالبه اما دقت کردین همه این پیامها از طرف خانمها بود؟
واقعا خوشون به این سرعت و دقت به مسیر می رسند؟
آیا آقایان تحملشون بیشتره
اقتصاد سرگردان
مردم و منابع انسانی سرگردان
جیب خالی
و احتمالا بهتر از خانه ماندن این است که به اسم اسنپ توی خیابان باشی
تلخ است
بياييم از كلك جديد تپسي رو نمايي كنيم
با همسسسسفر
تپسي قيمت ها را گران كرده و با كلك همسفر در واقع داره دو بربر پول ميگيره
مسافر از قيمت بالاي تپسي به سرويس با هميفر مراجعه ميكنه
در واقع حالا يك مسير كه كلا سي در مياد براي مسافر ٥٠ميزنه حالا مسافر سي باهمسفر امنتخاب ميكنه يك مستفر بدبخت ديكه هم كيشينه كنارش يعني مسير سي تومني در مياد هفتاد تومن مسافر دو تا مسير يكي
اين كلك را ميگويند همان مسافركشي
در واقع شما مسافركش امتخاب مي كنيد
يادمه سال نود و هفت بود تپسي با يك دانه انار و كارت در كنار مراكز اموزشي معتبر تهران تبليغ ميكرد
چه كلاسي داشت
انموقع رانندگانًهمه شاغل بودند و فقط به عنوان شغل دوم وادر اسنپو تپسي ميشدند
الان هفت سال گذشته. به عنوان يك مسافر هرروزه اينپو تپسي در تهران مي گويم
اكثر رانندگان شهرستاني شدند و شغل دايمشان شده
پلاك ها اكثر شهرستانه يا مال كرج و ملارد و اطراف تهرانه
اوايل تا پلاك شهرستان ميديدم لغو ميكردم اما كم كم متوجه شدم كلا راننده هاش شهريتاني هستند كساني كه نه ادرس درست در تهران دارند و نه كس و كار
اگر خداي نكرده اتفاقي بيفته اين رانندگان هيچ نسبي در تهران ندارد
عین واقعیت است سمت ما در غرب کشور کسانی کار ابا اجدادشان کشاورزی بوده است همه بک پراید خریده اند رفتند تهران اسنپ کار کنند حاضر نیستند کشاورزی بکنند
ذات بعضیا فقط غر زدنه خوب بیا فرض کن اصلا تاکسی اینترنتی نیست
کار تو فروشگاه زنجیره ای هم ارزش نداره در واقع برای اسنپ داری کار میکنی
به نظر من که بیشترین ظلم توی این سیستم به راننده استپ میشه. یه نگاه به قیمت ها بندازین میبینید که چقدر کرایه رو ارزون میزنه.
خب حقوق خوب بدید تا ملت بیان واستون کار کنند ! وقتی حقوق یه کارگر ساده رو میدید انتظار داری بیان تو بیابون کارکنند؟! عاشق چشم و ابرو تون که نیستند!
بعضیا فکر میکنن 50 تومن کرایه دادن واقعا تراول خرج کردن. با اون تراول یک دبه ماست نمیتونی بخری. پس بشین تا زودتر برسونمت که هدف فقط زودتر پیاده شدن امثال شماست. اگر هم میخوای عرق نکرده برسی باید با مرکب بابا تشریف ببری یا با 133 تماس بگیری تا قشنگ روی تاکسی متر خاموش واست فیش ببرن. خلاصه ظاهر و باطن نمیخوای درخواست بعدی منتظر تاییده. شرمنده که اوضاع جالب نیست
فقط پیک موتوری . اسنپ فایده نداره . یه موتور ارزون قیمت داغون که اگر کلا از بین هم بره چیزی از دست ندادی و قیمت هم خوبه . چند تا مسیر پشت هم میگیری و برای هر کدوم قیمت کامل .
قیمتها هم که بالاست . من یه سفارش داشتم کلا ۳۰۰ تومن بود خودش . پیک ۲۸۰ گرفت آوردش . کلی هم منو منتظر گذاشت و معلوم بود ده جا دیگه سر راه رفته
دیگه جهان به این سمت رفته است و نمیشه برگشت به عقب و راهکارهای قدیمی امتحان کرد
در ضمن تاکسی های شهرداری هم کهنه شدند و تمیر نیستند راننده مقصر نیست دولت نمیتونه ماشین نو با شرایط خوب در اختیارشون بزارد
یعنی اصلا عاشق این تیتر شدم خیلی حق بود
هرجا رانت ایجاد کنی استفاده کننده از ان رانت هم دورش جمع میشن ! اینجا هم بحث این شغل نیست بحث بنزین ارزون و سودی هست که از بنزین ارزون درمیاد ...
نگران نباش اسنپ و تپسی پشت شون گرمه کسی نمیتونه تعطیلشون کنه داداش
یه مسافر معمولی پشت این توئیته که تجربهشو نوشته. پشت کامنت تو کی نشسته؟
آي قربون دهنت
اسنپ و تپسی شغل نیست. کمخرج باید باشه نه محل اصلی کسب درآمد
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.