تشکیل نیروی ویژه «دروازه آهنین» آمریکا علیه ایران؛ گسترش جبهه فشار از دریا به مرزهای زمینی

به گزارش خبرنگار بین الملل تابناک، خبرگزاری رویترز در گزارشی اختصاصی که روز شنبه ۱۶ آبان ۱۴۰۵ (۷ نوامبر ۲۰۲۶) منتشر کرد، از تصمیم فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) برای تشکیل یک نیروی ویژه با عنوان «دروازه آهنین» (Task Force Iron Gate) خبر داد؛ نیرویی که مأموریت اصلی آن تقویت تلاش‌های واشنگتن برای محدود کردن انتقال تسلیحات، تجهیزات پیشرفته و سایر کالاهای مشمول تحریم ایران از مسیرهای زمینی و دریای خزر عنوان شده است.

بر اساس گزارش رویترز، این نیروی ویژه قرار است با مشارکت و هماهنگی نهادهای مختلف دولت آمریکا فعالیت کند و دامنه مأموریت آن علاوه بر جابه‌جایی تسلیحات، کالاهای دومنظوره و جریان‌های درآمدی غیرقانونی را نیز در بر می‌گیرد.

تمرکز آمریکا بر مسیرهای زمینی و دریای خزر

این تصمیم تلاش آمریکا برای گسترش دامنه محدودیت‌ها علیه ایران از حوزه دریایی به مسیرهای زمینی و شبکه‌های تجاری مرتبط با آن است.

واشنگتن در حالی از تشکیل این نیروی ویژه خبر می‌دهد که به ادعای سنتکام، محاصره دریایی ایران تاکنون مانع صادرات بیش از ۲۵ میلیارد دلار نفت خام ایران شده است.

بیشتر بخوانید:

دروازه آهنین؛ طرح جدیدآمریکا برای مقابله با ایران

اکنون آمریکا قصد دارد با ایجاد سازوکاری بین‌سازمانی، مسیرهای دیگری را که از نگاه واشنگتن برای انتقال تجهیزات نظامی، کالاهای تحریمی و تأمین منابع مالی ایران مورد استفاده قرار می‌گیرند، تحت فشار قرار دهد.

در همین ارتباط، رویترز گزارش داده است که نیروی ویژه «دروازه آهنین» در شهر تامپا در ایالت فلوریدا مستقر خواهد شد و با سایر نهادهای دولت آمریکا همکاری خواهد کرد.

ادعای سنتکام درباره اهداف تشکیل نیروی جدید

دریاسالار برد کوپر، فرمانده سنتکام، در بیانیه‌ای درباره تشکیل این نیروی ویژه مدعی شده است که تقویت همکاری میان فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا و سایر نهادهای دولتی این کشور، توانایی ایران برای تأمین مالی آنچه واشنگتن تروریسم می‌خواند، بازسازی کارخانه‌های تولید تسلیحات و تجدید ذخایر نظامی را محدودتر خواهد کرد.

بر این اساس مأموریت تعریف‌شده برای نیروی جدید صرفاً کنترل انتقال تسلیحات نیست، بلکه بخشی از راهبرد گسترده‌تر آمریکا برای محدود کردن منابع مالی، ظرفیت‌های صنعتی و توان پشتیبانی نظامی ایران محسوب می‌شود.

از محاصره دریایی تا فشار بر تجارت زمینی

تشکیل نیروی «دروازه آهنین» را می‌توان نشانه‌ای از تلاش آمریکا برای تکمیل راهبرد فشار اقتصادی و امنیتی علیه ایران دانست.

در این چارچوب، واشنگتن ظاهراً به دنبال آن است که با ترکیب ابزارهای نظامی، اطلاعاتی، تحریمی و همکاری‌های بین‌سازمانی، علاوه بر محدود کردن صادرات نفت، شبکه‌های انتقال کالا و منابع درآمدی ایران را نیز هدف قرار دهد.

اهمیت اشاره مشخص به دریای خزر در این گزارش نیز قابل توجه است؛ چراکه این پهنه آبی در کنار مرزهای زمینی، در محاسبات امنیتی و تجاری منطقه جایگاه مهمی دارد.

آیا آمریکا به دنبال گسترش محاصره ایران است؟

مجموع اقدامات اعلام‌شده از سوی واشنگتن، از محاصره دریایی تا ایجاد نیروی ویژه برای محدودسازی مسیرهای زمینی، بیانگر تلاش آمریکا برای افزایش دامنه فشار بر ایران در چند جبهه به‌صورت هم‌زمان است.

در واقع، اگر محاصره دریایی با هدف محدود کردن صادرات نفت و تجارت دریایی دنبال شود، مأموریت اعلام‌شده برای «دروازه آهنین» می‌تواند حلقه مکمل این سیاست در حوزه تجارت زمینی، انتقال تجهیزات و منابع مالی باشد.

با این وجود محاصره دریایی نیز نتوانسته است به صورت کامل اهداف آمریکا در خصوص ایران را محقق کند. در این راستا، خبرگزاری رویترز در ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶ گزارش داده بود که ایران با وجود محاصره دریایی آمریکا، توانسته محموله‌هایی از سوخت جت و گاز مایع را از منطقه خارج کند.

در این گزارش، با استناد به تصاویر ماهواره‌ای و داده‌های شرکت اطلاعات دریایی SynMax ، از رسیدن یک نفتکش حامل سوخت جت ایران به میانمار خبر داده شد.

از طرف دیگر، یکی از مهم‌ترین دلایل تصمیم جدید آمریکا، تلاش ایران برای انتقال بخشی از تجارت خود به مسیرهای غیرجنوبی بوده است.

گزارش سپتامبر دویچه‌وله (DW) نشان می‌دهد که ایران در واکنش به محدودیت‌های دریایی، به دنبال افزایش استفاده از بنادر شمالی، راه‌آهن و کریدورهای زمینی بوده است.