بازنگری در ان‌پی‌تی روی میز مجلس

برای ایران تفاوتی میان دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان وجود ندارد؛ چرا که هر دو حزب در مقاطع مختلف سیاست‌هایی را دنبال کرده‌اند که به منافع جمهوری اسلامی ایران آسیب زده است. از این منظر، ملاک سیاست‌گذاری ایران نه ترکیب احزاب حاکم در آمریکا، بلکه رفتار و اقدامات عملی این کشور است.

در حوزه امنیت ملی نیز نتیجه انتخابات آمریکا تغییری در محاسبات دفاعی ایران ایجاد نمی‌کند. هرگونه اقدام علیه منافع ملی، امنیت کشور، تمامیت ارضی ایران و همچنین امنیت منطقه و جبهه مقاومت، با پاسخی قاطع، صریح و پشیمان‌کننده مواجه خواهد شد. پاسخ ایران نیز محدود به جغرافیای خاصی نخواهد بود و نیروهای مسلح آمادگی خود را بر مبنای تهدیدات و مأموریت‌های دفاعی تنظیم می‌کنند، نه تحولات حزبی آمریکا.

یکی از محورهای مهم این رویکرد، آمادگی مجلس برای بررسی تغییر دکترین هسته‌ای و بازنگری در تعهدات بین‌المللی کشور است. در صورت تداوم اقدامات خصمانه و به‌ ویژه تعرض به تأسیسات و مراکز هسته‌ای ایران، موضوع ادامه حضور در معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان‌پی‌تی) نیز می‌تواند در دستور بررسی قرار گیرد. البته چنین تصمیمی صرفا در چارچوب وظایف یک قوه تعریف نمی‌شود و نیازمند هماهنگی همه ارکان نظام و حرکت بر اساس تدابیر رهبر معظم انقلاب است. مجلس نیز آمادگی دارد در صورت ارجاع این مأموریت، قوانین مورد نیاز را در کوتاه‌ترین زمان بررسی و تصویب کند.

در این میان، مسئله هسته‌ای را نمی‌توان صرفا از دریچه نظامی بررسی کرد. فناوری هسته‌ای ظرفیتی فراگیر برای توسعه کشور است که در حوزه‌هایی مانند تولید برق، شیرین‌سازی آب، کشاورزی، بهداشت و درمان کاربرد دارد. از همین رو، صنعت هسته‌ای را باید صنعتی مرتبط با زندگی و نیازهای اساسی جامعه دانست. هنگامی که محدودیت‌های ناشی از تعهدات بین‌المللی مانع بهره‌برداری از این ظرفیت‌ها شود، ضرورت بازنگری در منافع و هزینه‌های ادامه حضور در چنین چارچوب‌هایی بیش از گذشته مطرح خواهد شد.

مطالبه تغییر رویکرد هسته‌ای نیز در میان بخش‌هایی از جامعه در حال گسترش است. طرح این موضوع در نمازهای جمعه و جماعت، دیدارها و اجتماعات مردمی، نشان‌دهنده درخواست‌هایی برای بازنگری در مسیر فعلی است. در این چارچوب، هرگونه اقدام خصمانه علیه ایران، به‌ویژه تأسیسات هسته‌ای، می‌تواند روند بررسی این مطالبات و تصمیمات مرتبط با آن را تسریع کند.

از سوی دیگر، نتیجه انتخابات آمریکا می‌تواند حامل پیامی درباره نگاه بخشی از جامعه این کشور به سیاست‌های جنگ‌طلبانه دولت واشنگتن باشد. مخالفت با اقدامات نظامی علیه ایران و انتظار برای حرکت مسئولان آمریکا به سمت تأمین منافع واقعی مردم این کشور، از جمله برداشت‌هایی است که از این تحولات مطرح شده است. با این حال، چنین تحولاتی مبنای تغییر سیاست دفاعی ایران نیست؛ چراکه آمادگی نیروهای مسلح ارتباطی با پیروزی یا شکست هیچ‌یک از دو حزب آمریکا ندارد.