فردا، روز قبله‌يابي

قبله‌يابي و تعيين سمت قبله، از مباحث بنيادين علم و نجوم اسلامي است و دانستن جهت قبله در بسياري از عبادات امري ضروري است.

يكي از شيوه‌هاي دقيق جهت‌يابي قبله، استفاده از سايه شاخص به هنگام زوال ظهر مكّه مكرمه در دو روز خاص از سال است؛ اين دو روز عبارتند از 7 خرداد و 25 تير، بر اين اساس مي‌توانيد با استفاده از يك شاخص و تعيين سايه شاخص در اين دو روز، سمت دقيق قبله هر مكاني را در نيمكره شمالي به سادگي بيابيد.

مكّه مكرمه ـ كه قبله مسلمانان در آن واقع است ـ در طول جغرافيايي 39 درجه و 49 دقيقه (شرقي) و عرض جغرافيايي 21 درجه و 26 دقيقه (شمالي) قرار دارد، در روزهاي 7 خرداد و 25 تير امسال، ميل خورشيد (فاصله مركز خورشيد تا استواي سماوي) با عرض جغرافيايي مكّه مكرمه برابر مي‌شود و به عبارت ديگر، هنگام ظهر شرعي (اذان ظهر)، خورشيد درست در سمت الرأس مكّه قرار مي‌گيرد؛ در نتيجه شاخص در مكّه سايه نخواهد داشت و لذا در هر مكاني كه قرار داشته باشيد، خلاف سايه شما، سمت صحيح قبله را نشان مي‌دهد.

براي آن‌كه اين عمل به دقت انجام پذيرد، مي‌توانيد از يك وسيله عمود بر زمين (نخ يا ميله) استفاده كنيد وخلاف جهت سايه آن را در اين دو روز از سال در هنگام اذان ظهر مكه (7 خرداد ساعت 13 و 48 دقيقه و 25 تير ساعت 13 و 57 دقيقه به وقت رسمي ايران) مشخص كنيد.
به اين ترتيب، جهت صحيح قبله در محل خود را به دست آورده‌ايد.

مركز مطالعات و پژوهش هاي فلكي ـ نجومي